Sınıf:5/B

Yekta YAZICI , Uğur can SOYYİĞİT , BenderİPEK

 

İSTANBUL'U TANITIM PROJESİ

 

İSTANBUL,Türkiye’nin en kalabalık ilidir ve Marmara Bölgesi’nde yer alır. Kendi adıyla anılan boğazın  iki yakasında kurulmuş olan ilin kapladığı toprakların bir bölümü Asya,bir bölümü ise Avrupa kıtasındadır. İlin bir özelliği de dört parçalı olmasıdır. Çatalca Yarımadası’nın  doğusunda yer alan ve ilin batı kesimini oluşturan topraklar ile Kocaeli Yarımadası’nın batısında yer alan ve ilin doğu kesimini oluşturan toprakları  İstanbul Boğazı ayırır. Prens Adaları ilin adalar ilçesidir. İzmit Körfezi’nin Güney Batısı’nda yer alan Yalova ilçesi ise İstanbul ilinin dördüncü parçasını oluşturur. İldeki yüksek nüfus yoğunluğunun nedeni, İstanbul kentinin yarattığı iş olanaklarıyla milyonlarca insanı barındırabilecek  bir kentsel yerleşme alanı oluşturmasıdır.

     İstanbul 5. Yüzyılda dünyanın en büyük kentlerinden biri olan İstanbul, Bizans İmparatorluğu ile Osmanlı  Devleti’nin başkentiydi. Türkiye Cumhuriyeti kurulduktan sonra Ankara başkent oldu ama İstanbul ülkenin ticaret, sanayi, ulaşım,turizm, eğitim, kültür ve sanat merkezi olma özelliğini sürdürdü. Eşsiz doğal güzellikleri ve tarihsel  zenginlikleriyle dünyanın en ünlü  kentlerinden biri olan İstanbul, bir yandan da sanayi kuruluşlarıyla iç içe gelişen düzensiz kentleşme, ulaşım güçlüğü, yoğun çevre kirlenmesi gibi bir dizi sorunun birikmesi sonucunda giderek  zor  yaşanır bir kent durumuna  geldi.

 DOĞAL YAPI

 Genellikle dalgalı düzlüklerden il topraklarında önemli  bir yükseltiye rastlamaz. İstanbul ilinin kuzeybatı kesimini Istranca  dağları’nın güneydoğu uzantıları, güneydoğu kesimini de Samanlı Dağları   engebelidir. Batıda garipkuyu Tepesi 361m. yükselirken, Yalova ilçesinde 897m. ulaşan Dumanlıtepe  ilin en  yüksek noktasıdır. İlin Asya kesimindeki başlıca yükseltiler  Aydos dağı, Kayış dağı ve Alemdağ’dır. 

      İl topraklarının sularını küçük aksular toplar. Bunların başlıcalarını  oluşturan RİVA  deresi Karadeniz’e , Kahıthane  ve  Alibey  dereleri  Haliç’e, Sellimandıra deresi de Marmara  Denizi’ne dökülür. Marmara Denizi kıyısı  Karadeniz  kıyısına göre daha girintili çıkıntılıdır. Bu  girintiler   içinde Haliç, Buzul Çağı sonunda denizin yükselmesiyle oluşmuş bir körfezdir. Eskiden beri bu elverişli yapısıyla önemli bir iç liman niteliği taşıyan Haliç, boynuzu andıran biçimi nedeniyle  batılılar tarafından “ALTIN BOYNUZ”  adıyla anılır. Sanayi  ve Kent atıklarıyla  yoğun biçimde  kirlenerek pis kokulu  bir  bataklık  görünümü kazanan Haliç’i temizleme amacıyla son  yıllarda çalışmalara başlanmıştır.   

                       İstanbul’un başlıca gölleri Büyükçekmece, Küçükçekmece     ve Terkos  gölleridir. Suyu tatlı olan Terkos Gölü dere ağızlarındaki koyların Karadeniz tarafından kapatılması sonucu olmuştur. Büyükçekmece ve  Küçükçekmece gölleriyse deniz aşınmasıyla  önce  vadi sonra  göl haline gelmiştir. Denizle ilişkileri  kesilmemiş olan her iki gölün suları yarı tuzludur. Terkos    ve Büyükçekmece  göllerinden İstanbul kentinin su gereksinmesini karşılama yararlanılmaktadır. İstanbul’da ayrıca Ömerli,Alibey,Darlık ve Elmalı 2 barajıyla Valide, Elmalı 1 ve Topuzlu gibi bentlerin ardında oluşmuş ve kentin su gereksinimini  sağlayan yapay göller vardır.  

             Ilıman bir iklimin etkisi  altında olan İstanbul  ilinde yazlar sıcak ve kurak, kışlar ise serin ve yağışlı geçer. Balkanlar’dan inen soğuk hava baskınları ile ılık lodos rüzgarlarına açık olan  İstanbul’un iklimi oldukça düzensizdir. Hava sıcaklığında gözlenen  bu değişken  durum, yağış ortalamalarında  da görülür. İlin Karadeniz kıyısı  ile yüksek  kesimleri  daha yağışlı  ve serinken, güney kesimi oldukça kuraktır.

       İstanbul ilinin güney  kesiminin  doğal bitki örtüsünü makiler oluşturur. Adalar ile Kocaeli Yarımadası’nın batı kesimlerinde kızıl çam ormanları vardır. İlin kuzeybatı kesimlerinde yer alan  Isıranca dağları’nın uzantılarında  ise meşe ve kayın ormanları bulunur.          

           TARİH

           İstanbul çevresinde ilk yerleşmeler insanlığın avcılık ve toplayıcılıkla yaşamını sürdürdüğü  Taş Devri’ne kadar uzanır. Küçükçekmece Gölü’nün kuzeyindeki Yarımburgaz Mağarası’nda  bu döneme ilişkin duvar resimlerine ve çakmaktaşından yapılmış aletlere rastlanmıştır. Ayrıca Fikirtepe, Tuzla ve Pendik’te yapılan kazılarda  Tunç Çağı öncesinde tarihlenen  çanak çömlek, bakır araç ve gereçler bulunmuştur. İ.Ö 13. Yüzyılda İstanbul üzerinden Anadolu’ya geçen Traklar, Frizler, Bitinler gibi bazı  kavimler  İstanbul ve çevresinde yerleşim yerleri kurmuşlardır.  

          İstanbul kentinin kuruluşuna ilişkin birçok söylence vardır. Bunlardan su perisi Semestra’nın oğlu Trak  Kralı  Byzas, yakın bir bölgenin kralı Barbysios’un  kızı Phidaleia ile evlenir. Bu kadın da babasının isteği üzerine Byzantion’u kurar. Çok daha yaygın  bir başka söylenceye göre ise Byzation Yunan Yarımadası’ndan gelen Megeralılar’ca  kurulmuştur. Soylu Byzas  önderliğinde bir grup , yeni bir kent kurmak üzere Megara’dan hareket eder. Yola çıkmadan önce Byzas kuracağı yeni kentin yerini belirlemesi  için Delfi kahinine başvurur. Kahin yeni kentin “Körler ülkesinin karşısı” na  kurulacağını sağlar. Uzun bir yolculuktan sonra Sarayburnu’na  gelen Megaralılar  çevreyi incelerken karşı kıyıya  20 yıl önce  kurulmuş olan Khalkedon’u  görürler. Bulundukları yerin güzelliklerini karşı kıyıda kent kuranların  kör olduğu yargısına vararak kentlerini burada kurarlar ve kente önderlerinin adını vererek Byzantion  derler.

      EKONOMİ

 Nüfusunun çok küçük bir bölümü kırsal kesimde  yaşayan ilde, halk geçimini genellikle sanayi, ticaret ve ulaşım ile öteki alanlardaki etkinliklerden sağlar. Türkiye’nin en büyük sanayi kuruluşlarından başlıcaları  İstanbul ilindedir. Eskiden daha çok Haliç  çevresinde yer alan fabrikaların 1960’lardan sonra E-5 karayolu boyunca yaygınlaşması , kent alanının hızla gelişmesinin  başlıca nedenlerindendir. Türkiye’de çalışan nüfusun yaklaşık yüzde10’u  1985’te İstanbul ilinde yaşıyordu. Önem sırasına göre ele aldığında il sanayisinin madeni eşya , makine , otomotiv ve gemi yapımı ; kimya ; pamuklu ve yünlü dokuma , konfeksiyon; besin ; cam porselen ve çimento dallarında yoğunlaştığı görülür. Ayrıca Türkiye’deki küçük sanayi  işyerlerinden yüzde 20’yi aşkın bir bölümü de İstanbul ilindedir.

         Coğrafi konumu İstanbul’un ilk çağdan beri önemli bir ticaret merkezi olmasına yol açmıştır.  Günümüzde İstanbul, başta sanayi ürünleri olmak üzere, her türlü mal ve hizmetin alınıp satıldığı bir merkezdir. Ayrıca Türkiye’nin başka ülkelerden satın aldığı ürünlerin yaklaşık yüzde 35’i ve dış satışlarının yüzde 25’i İstanbul’da gerçekleştirilir.

          İstanbul’un ekonomik açıdan Türkiye düzeyinde bir başka özelliği de ülkenin en büyük banka, holding, sigorta, pazarlama ve reklam şirketi merkezlerinin burada bulunmasıdır .

         Türkiye basın yayın sanayisinin merkezi de İstanbul’dur. Türkiye ölçeğinde yayın yapan önemli gazetelerin tümü İstanbul’da yayıma hazırlanır. Ayrıca Türkiye’deki yayınevlerinin de hemen hemen tümüne yakını İstanbul’da dır.

       Yeraltı kaynakları bakımından oldukça zengin sayılan İstanbul ili topraklarında manganez ve linyit yatakları vardır. Eyüp ilçesine bağlı Ağaçlı köyü çevresinden çıkarılan linyit İstanbul kentinin kışlık yakıt gereksinmesinin bir bölümünü karşılar.

        İSTANBULDAKİ DİĞER ÖNEMLİ YERLER

a-ANODOLU VE RUMELİ HİSARLARI

b-AYASOFYA

c-BAYEZİD CAMİSİ

d-BEYAZIT KULESİ

e-BEYLERBEYİ SARAYI

f-BEYOĞLU

g-DOLMABAHÇE SARAYI

h-DOLMUŞ

ı-FATİH SULTAN MEHMET CAMİSİ

i-GALATA KULESİ

j-İSTABUL BOĞAZI

k-KIZ KULESİ

l-PRENS ADALARI

m-YEREBATAN SARAYI

n- YILDIZ SARAYI